Europejskie problemy w skrócie

Jednym z punktów tegorocznej Etiudy&Animy jest seria europejskiego kina krótkometrażowego. Widzowie mogą uczestniczyć w pięciu pokazach filmowych z różnych części naszego kontynentu. Dzięki temu organizatorzy festiwalu proponują nam swoisty przekrój problemów z jakimi zmagają się Europejczycy, choć nie tylko oni są bohaterami filmów.

Podczas pięciu dni zapraszamy na cykl filmów krótkometrażowych, zrealizowanych przez uzdolnionych reżyserów z różnych krajów europejskich, w tym Polski. Większość dzieł to produkcje, które były prezentowane na prestiżowych międzynarodowych festiwalach (Toronto International Film Festival czy San Sebastian Film Festival).

Na szczególną uwagę zasługują filmy rumuńskich i belgijskich autorów. W Fińskiej krowie rumuńskiego reżysera, Gheorghe’a Predy, możemy obserwować niezwykłą, a przede wszystkim wzruszającą przyjaźń pomiędzy rolnikiem a jego krową. Poświęcenie, troska, a także odpowiedzialność za drugą istotę pokazują z pomocą pięknych i powolnych kadrów, jak może wyglądać relacja człowieka i bezbronnego zwierzęcia. Z kolei inny typ doświadczenia proponuje nam Chaos belgijskiego autora, Sébastiena Petita, który każe nam zatrzymać się na chwilę, zostawić wszystko, odciąć się od rodziny i przyjaciół. We współczesnym świecie, nastawionym na sukces i posiadanie, może dopaść nas czasem potrzeba przerwy i samotności.

Hiszpanie proponują nam, w humorystycznych i czasami absurdalnych obrazach, możliwość zrobienia sobie przerwy i beztroskiego śmiechu. Jednak za powierzchownym humorem kryją się nierzadko poważne problemy. W Poważnej komedii (reż. Lander Camarero) autor poprzez śmiech chce zwrócić uwagę na problem z jakim borykają się Irakijczycy, a mianowicie: jak postrzegani są jako naród przez resztę świata.

Tymczasem szwajcarscy twórcy proponują nam chwilę refleksji nad kwestią wychowania dzieci. Stawiają pytania, jak powinien wyglądać współczesny model wychowania. Czy jest to sprawa pomiędzy rodzicami a potomstwem, czy ktoś obcy ma prawo ingerować w czyjeś życie rodzinne? Te tematy poruszają dwa, godne polecenia, filmy:  Jenny Hasse i Discipline Christophera M. Sabera.

Europa w krótkim metrażu to sekcja przeznaczona dla wszystkich zainteresowanych europejską fabułą, dokumentem i animacją.  W skrócie: polecamy każdemu!

Europa w krótkim metrażu

Małopolski Ogród Sztuki (mała sala)

  • Polska: 24 listopada (wtorek), godz. 20.00
  • Hiszpania: 25 listopada (środa), godz. 20.00
  • Belgia: 26 listopada (czwartek), godz. 18.30
  • Szwajcaria: 26 listopada (czwartek), godz. 20.30
  • Rumunia: 27 listopada (piątek), godz. 21.00
 

Selfie i konterfekty, czyli „Autoportrety twórców animacji”

Podczas tegorocznej edycji festiwalu Etiuda&Anima widzowie będą mieli okazję przyjrzeć się pracy wybitnych animatorów, reprezentujących diametralnie rożne style, estetykę oraz tematy. Do Krakowa zawita młodzieńczość i nonszalancja Kaspara Jancisa, feminizm i bezkompromisowość Signe Baumane oraz tajemniczość i wyrafinowanie braci Quay w ujęciu Christophera Nolana.

Autoportrety_12.11

„Autoportrety twórców animacji” to jeden z najciekawszych elementów Etiudy&Animy. Te interaktywne spektakle, w których artysta ujawnia przed publicznością techniki swojej pracy, pozwalają uczestniczyć w procesie aktu twórczego – podglądać dzięki kamerze zawieszonej nad stołem kolejne etapy powstawania animacji oraz słuchać komentarzy twórcy. 

Kaspar Jancis_12.11

 Jako pierwszy wystąpi na żywo Estończyk, Kaspar Jancis. Ten rockandrollowiec animacji zabierze widzów w podróż bez trzymanki po swoim świecie. Miłość do animowania pojawiła się u Jancisa już we wczesnym dzieciństwie. W młodości rozwijał ją równoległe z pasją muzyczną – był członkiem grup rockowych, tekściarzem i aranżerem. Studiował animację na Akademii Sztuki i Mediów w Turku w Finlandii. Jego opiekunem artystycznym był Priit Pärn. Jancis jest autorem filmów: Weitzenberg Street (2002), Frank and Wendy (2003-2005), Marathon (2006), The Very Last Cigarette (2007), Crocodile (2009), Villa Antropoff (2012), Piano (2015).

Link do artykułu o Kasparze Jancisu: http://etiudaandanima.com/kaspar-jancis-pochuligani-na-zywo/

Autoportrety twórców animacji I – Kaspar Jancis

24 listopada (wtorek), godz. 19.00, Małopolski Ogród Sztuki – duża sala 


Signe_12.11

Drugim autoportretem jest występ Signe Baumane na żywo. Baumane jest łotewską artystką pracującą obecnie w Nowym Jorku. Jej twórczość koncentruje się wokół cielesności i seksualności w perspektywie kobiecej oraz najnowszej historii Europy Wschodniej. Artystka znakomicie łączy tradycyjną animację rysunkową z nieskrępowaną wyobraźnią oraz kontrowersyjnymi tematami. Tworzy rodzaj autobiografii, a sięgając do osobistych traum i pamięci indywidualnej, przepracowuje również pamięć zbiorową. Baumane jest autorką animacji: Natasha (2001), Woman (2002), Denstist (2005), cyklu Treat Beat of Sex (2008), Birth (2009), pełnometrażowej Rocks in my Pockets (2014).

Link do artykułu o Signe Baumane: http://etiudaandanima.com/signe-baumane-gosciem-22-mff-etiudaanima/

 Autoportrety twórców animacji II – Signe Baumane

24 listopada (środa), godz. 19.00, Małopolski Ogród Sztuki – duża sala 


Quay_12.11

Trzeci autoportret jest niezwykły, bo podwójny. Widzowie będą mogli wniknąć w wyrafinowany świat Stephena i Timothy’ego Quay’ów. Naszym cicerone będzie nie kto inny tylko sam Christopher Nolan. W dokumencie Quay reżyser zagląda do pracowni Braci – intymnej przestrzeni, w której od ponad 30 lat powstają ich animowane fantasmagorie. Do ich najbardziej znanych prac należą: Gabinet Jana Švankmajera (1984), Ulica Krokodyli (1986), Próby do wymarłych anatomii (1986), Grzebień (1990), Anamorfoza (1991), In Absentia (2000), Muzeum fantomów (2003), Maska (2010). Dokumentowi Quay towarzyszyć będą animacje Braci wybrane przez Nolana. Zobaczymy: Ulicę Krokodyli, In Absentia i Grzebień. Warto dodać, że wszystkie filmy zostaną wyświetlone z taśmy 35 mm – to na niej rejestrowany jest obraz dzieł Quay’ów.

Link do artykułu o braciach Quay w spojrzeniu Christophera Nolana: http://etiudaandanima.com/christopher-nolan-spotka-braci-quay-w-krakowie/

Autoportrety twórców animacji III The Quay Brothers In 35 mm curated by Christopher Nolan

28 listopada (sobota), godz. 16.30, Rotunda

NAJNOWSZE PEŁNOMETRAŻOWE ANIMACJE NA 22. MFF ETIUDA &ANIMA

Wśród rozrywkowych produkcji wielkich wytwórni, których promocja ma siłę rażenia bomby atomowej, artystyczne i niekomercyjne animacje często pozostają niezauważone. Nasz festiwal stwarza widzom okazję do zapoznania się z wybitnymi filmami animowanymi ostatnich lat. W tym roku zaprezentujemy dwa tytuły, pochodzące z odmiennych kręgów kulturowych – czeską Maleńką ze sklepu rybnego Jana Baleja oraz japońską Wyspę Giovanniego Mizuho Nishikubo.

Andersen u naszych południowych sąsiadów – Maleńka ze sklepu rybnego (2015)

Choć Czechy nie mają dostępu do morza, czescy twórcy potrafią snuć piękne historie dziejące się w nadmorskiej scenerii. Jan Balej parafrazuje baśń Mała Syrenka Hansa Christiana Andersena o miłości córki króla mórz do człowieka. Przenosi ją do rybackiego portu, gdzie życie jest ponure i mroczne, a jego mieszkańcy cyniczni. Tytułowa Maleńka, niewinna istota o czystym sercu, zakochuje się beznadziejną miłością we właścicielu nocnego klubu.

Maleńka_12.11

Dzieło czeskiego twórcy, powstałe na gruncie bogatej tradycji, urzeka animacją. Jest jednym z pierwszych pełnometrażowych filmów zrealizowanych w Czechach, które łączą lalki z cyfrową animacją (stop motion i CGI). Balej kreuje groteskowy, dziwaczny świat, w którym wrażliwa Maleńka przeżywa swoją pierwszą, tragiczną miłość. Całość dopełnia nastrojowa muzyka francuskiego kompozytora Chapeliera Fou.

Maleńka ze sklepu rybnego (reż. Jan Balej, Czechy/Słowacja/Niemcy 2015, 72’)

26 listopada (czwartek), godz. 21.00, Małopolski Ogród Sztuk – Duża sala


Baśń anime o wygnaniu – Wyspa Giovanniego (2014)

W rękach Japończyków animacja staje się językiem mogącym wyrazić niewyrażalną w inny sposób traumę. Twórcy anime potrafią opowiedzieć w swoich dziełach o bolesnych momentach z historii ojczyzny. Polskim widzom znane są produkcje Studia Ghiblii, które w niezwykle poruszający sposób przedstawiają doświadczenia Japończyków, m.in.: Grobowiec świetlików (1988) Isao Takahaty, dzieła Hayao Miyazakiego – Ruchomy zamek Hauru (2004), Ponyo (2008). W tym roku na Etiudzie&Animie pokazana zostanie Wyspa Giovanniego Mizuho Nishikubo z 2014 roku, wpisująca się w nurt filmów anime dla dorosłych, które odwołują się do historii Japonii.

Wyspa_12.11

Wyspa Giovanniego opowiada historię zainspirowaną prawdziwymi wydarzeniami. Akcja filmu Nishikubo rozgrywa się tuż po drugiej wojnie światowej i dotyczy sporu Japonii i Rosji o archipelag Kuryli, do którego należy wyspa Szykotan. Bohaterami filmu są dwaj bracia,  Junpei i Kanta, zamieszkujący wyspę, których życie zostaje naznaczone doświadczeniem konfliktu dwóch państw. Fabuła filmu wielokrotnie nawiązuje do niezwykle popularnej w Japonii baśniowej powieści Kenji’ego Miyazawy – Night on the Galactic Railroad.

Wyspa Giovanniego (reż. Mizuho Nishikubo, Japonia 2014, 102’)

27 listopada (piątek), godz. 21.00, Małopolski Ogród Sztuki – Duża sala 

Christopher Nolan spotka braci Quay w Krakowie

Quay Brothers, Christopher Nolan Mroczny rycerz kinematografii zapałał miłością do bliźniaczych stroicieli trzęsień ziemi. Efektem tej artystycznej fascynacji Christophera Nolana twórczością Stephena i Timothy’ego Quay jest dokument pt. Quay, który pokażemy w tegorocznej edycji festiwalu Etiuda&Anima. Dokumentowi Quay towarzyszyć będą filmy Braci wybrane przez samego Nolana. W tym krótkim dokumencie, pierwszym w dorobku Nolana, reżyser zagląda do pracowni Braci – intymnej przestrzeni, w której powstają ich animowane fantasmagorie.  Stephen i Timothy Quay od ponad trzydziestu lat tworzą filmy, wykorzystujące lalki i animację poklatkową. Ich dzieła oczarowały świat. Umiłowanie detalu, zapierające dech w piersiach kolory i faktury oraz niezwykłe operowanie kamerą sprawiają, że twórczość braci Quay odznacza się unikatowym i niepowtarzalnym stylem. Artyści czerpią inspirację z dorobku kulturalnego Europy Środkowej. Nawiązują do pisarstwa Franza Kafki, Brunona Schulza, Jana Potockiego i Roberta Walsera, filmów Jana Švankmajera, Waleriana Borowczyka, Jana Lenicy, Jurija Norszteina, Jiříego Trnki. Do ich najbardziej znanych prac należą: Gabinet Jana Švankmajera (1984), Ulica Krokodyli (1986), Próby do wymarłych anatomii (1986), Grzebień (1990), Anamorfoza (1991), In Absentia (2000), Muzeum fantomów (2003), Maska (2010). Bracia Quay mają w swoim dorobku także pełnometrażowe filmy z udziałem aktorów: Instytut Benjamenta (1995) i Stroiciel trzęsień ziemi (2005). Polonica u Quay’ów W ich twórczości wyjątkowe miejsce zajmuje Polska. Utwory polskich pisarzy, Brunona Schulza i Stanisława Lema, stały się podwaliną scenariuszy do Ulicy krokodyli i Maski (zrealizowanej w łódzkim Se-ma-forze). Także narracja do wspomnianej Ulicy Krokodyli i Grzebienia prowadzona jest w języku polskim. W 2009 roku bracia Quay zrealizowali w Polsce Inwentorium śladów przy udziale Muzeum Zamku w Łańcucie. Ten dokumentalno – animowany film jest hołdem złożonym Janowi Potockiemu, XVIII-wiecznemu pisarzowi, podróżnikowi i politykowi, autorowi Rękopisu znalezionego w Saragossie. Wieloletnim współpracownikiem Braci jest Lech Jankowski, który skomponował muzykę do Ulicy Krokodyli, Prób do wymarłych anatomii, Grzebienia i Instytutu Benjamenta. W Inwentorium śladów i Masce wykorzystana została muzyka Krzysztofa Pendereckiego. Na ich dzieła oddziałują także prace polskich animatorów – Waleriana Borowczyka i Jana Lenicy. Podczas 22. MFF Etiuda&Anima dojdzie do niezwykłego spotkania artystycznych osobowości Christophera Nolana i braci Quay – skrajnie różnych, lecz pokrewnych w swojej nieograniczonej i oryginalnej wyobraźni.

THE QUAY BROTHERS IN 35 MM CURATED BY CHRISTOPHER NOLAN

  • In Absentia, reż. Stephen & Timothy Quay, animacja, UK, 2000, 19'
  • Quay, reż. Christopher Nolan, dokument, USA, 2015, 8'
  • Grzebień/The Comb, reż. Stephen & Timothy Quay, animacja, UK, 1990, 17'
  • Ulica Krokodyli/Street of Crocodiles, reż. Stephen & Timothy Quay, animacja, UK, 1986, 21'
Wszystkie projekcje z taśmy 35 mm! Rotunda 28 listopada (sobota), godzina 16:30

Kaspar Jancis pochuligani na żywo – Autoportrety Twórców…

villa-antropoff_02

W tym roku gościem festiwalu, który ujawni przed widzami tajniki swojej pracy, jest estoński animator, Kaspar Jancis. „Autoportrety twórców animacji to wyjątkowa okazja, by bezpośrednio uczestniczyć w procesie powstawania filmu i obserwować kolejne etapy aktu twórczego.

Zaproszony artysta ma się czuć jak u siebie w pracowni. Zasiada przy szerokim stole, pod ręką ma wszystkie potrzebne narzędzia, w głowie pomysł na nowe dzieło. To jednak nie kolejny, zwyczajny dzień pracy – nad stołem wisi kamera, a obok stoi mikrofon. Ta pierwsza obserwuje wszystkie ruchy artysty i przekazuje je na kinowy ekran, ten drugi wyłapuje komentarze, które towarzyszą pracy. Zgromadzona wokół publiczność na żywo obserwuje, jak powstaje kolejna, unikalna animacja, zadaje artyście pytania, wysłuchuje objaśnień, anegdot i historii zza kulis. Pomysł jest zatem prosty, ale efekt – niesamowity: „Autoportrety twórców animacji” to interaktywne spektakle, podczas których widzowie dopuszczeni zostają do głęboko skrywanych tajemnic procesu kreacji. Kaspar Jancis należy do najciekawszych europejskich animatorów młodego pokolenia. Urodził się w 1975 roku w Tallinie. Od dzieciństwa pasjonowało go rysowanie komiksów. Pisał także opowiadania, które sam ilustrował. Jego pierwsze „ruchome obrazy” powstały na grzbietach zeszytów szkolnych. W czasach szkolnych, z pomocą przyjaciela brata, który należał do klubu filmowego, wykonał swoją pierwszą animację krótkometrażową z wykorzystaniem figurek z plasteliny. We wczesnej młodości zarzucił edukację na rzecz rozwijania muzycznych pasji. Był członkiem kilku grup rockowych, autorem słów piosenek i aranżerem. W 1996 roku rozpoczął studia na Uniwersytecie Pedagogicznym w Tallinie. Tam zrealizował swoje pierwsze filmy: niemy Dr Maisarve i Matshalka Case (1996) oraz wycinankową animację – Flight of the Little White Hellicopter (1996), który pokazywano w telewizji oraz na koncertach rockowych. W 1997 przeniósł się do Akademii Sztuki i Mediów w Turku w Finlandii, gdzie podjął studia z animacji pod opieką Priita Pärna. W 1999 roku zadebiutował filmem Romance, zrealizowanym w Turku, który został pokazany na wielu międzynarodowych festiwalach.  Jancis jest autorem animacji: Weitzenberg Street (2002), Frank and Wendy (2003-2005), Marathon (2006), The Very Last Cigarette (2007), Crocodile (2009), Villa Antropoff (2012), Piano (2015). Prace estońskiego artysty wyróżnia minimalistyczny, lecz niezwykle sugestywny styl, bezkompromisowość oraz duża doza szelmowskiego humoru. Autoportrety twórców animacji – Kaspar Jancis Małopolski Ogród Sztuki 24 listopada (wtorek), godzina 19:00

Etiuda&Anima 2014 – tak było!

Za nami 21. edycja MFF Etiuda&Anima. Po raz kolejny widzowie mieli okazje zobaczyć filmy z całego świata, w tym wiele z Polski. Poza festiwalowym konkursem podzielonym na kilkanaście pokazów, odbyło się kilkanaście równie interesujących projekcji i kilka imprez towarzyszących. Festiwal rozpoczął się 21 października wyjątkowym spektaklem w wykonaniu The American Magic-Lantern Theater Show, jednego z trzech teatrów na świecie, który zajmuje się odtwarzaniem XIX–wiecznych pokazów latarni magicznej. Podróż do przeszłości nie zakończyła się wraz z występem amerykanów. Tego samego dnia odbył się pokaz nawiązujący tematycznie do I Wojny Światowej – tym roku obchodzimy stulecie jej wybuchu. Tradycyjnie co roku przyznawana jest wyjątkowa nagroda, która łączy jednocześnie dokonania na polu artystycznym jak i pedagogicznym. W tym roku Złotego Dinozaura otrzymał Grzegorz Królikiewicz, legendarny wykładowca Łódzkiej Szkoły Filmowej, twórca takich filmów jak: Na wylot, Rapsod. Podczas festiwalu zaprezentowano Zabicie ciotki z 1984 r., co doskonale komponowało się z poprzednia edycją, gdzie został wyróżniony film Mateusza Głowackiego na motywach tej samej powieści. Poza projekcjami można było uczestniczyć w wydarzeniach typu: masterclass studia Platige Image, obecnie jednej z najlepszych firm zajmujących się postprodukcją. Uczestnicy mogli posłuchać o sposobie pracy w studiu, a także o nowych projektach jak np. filmie animowanym na motywach pozy Ryszarda Kapuścińskiego. Bardzo ciekawie wypadło spotkanie z Mariuszem Wilczyńskim, łódzkim animatorem, który opowiadał o postępach w pracy nad swoim debiutem pełnometrażowym. Do projektu udało mu się nakłonić cały panteon polskiego filmu: Marka Kondrata, Annę Dymną, Andrzeja Wajdę. Osoby związane z filmem zawodowo miały możliwość uczestnictwa w warsztatach prowadzonych przez Marcina Koszałkę (film dokumentalny), twórców filmów animowanych i prawników. Dla wszystkich zmęczonych oglądaniem filmów były przeznaczone imprezy towarzyszące. 22 listopada w górnej sali zagrała Rebeka, polski duet wykonujący muzykę elektroniczną, a 25 listopada odbyła się impreza zorganizowana przez wydział Radia i Telewizji UŚ. Następny festiwal już za rok! Zapraszamy!

Konrad Głąbek